Lãi vay trái phiếu chạm mức năm 2007

Diễn biến lãi suất, biên lãi suất và khối lượng phát hành trái khoán của Vinacomin Hôm thứ Ba tuần này, danh sách nhà đầu tư đăng ký mua trái khoán kỳ hạn 5 năm của Vinacomin đã được chốt lại, với lãi suất thấp bất ngờ, chỉ 9,8%/năm cho kỳ tính sổ trước nhất, theo thông báo từ hai nhà đầu tư tham gia thương vụ. Các kỳ tính sổ tiếp theo có biên lãi suất 2,75%/năm (tức bằng lãi suất nhàng nhàng của 4 ngân hàng lớn cộng 2,75%). Nếu mức lãi suất này trở nên lãi suất phát hành chính thức, đây sẽ là mức lãi suất thấp nhất trong 5 năm trở lại đây và tương đương với mặt bằng lãi suất năm 2007. Hồi tháng 12/2007, trái khoán của Tập đoàn có kỳ hạn 10 năm và lãi suất 9,5%/năm. Tuy nhiên, khối lượng phát hành khi đó chỉ ở mức vừa phải, 1.500 tỷ đồng. Lãi suất trái phiếu của Vinacomin, khác với các trái phiếu khác, thường phản ảnh khá sát mặt bằng lãi suất của kênh vay vốn này, do đợt phát hành thường tập hợp được nhiều nhà đầu tư tham dự. Đối với các ngân hàng – những người mua chính trong các đợt phát hành trái khoán – mức giá phát hành này đồng nghĩa với lợi nhuận càng ngày càng mỏng lại. Với lãi suất chỉ 9,8%/năm cho vay trong 5 năm, trong khi lãi suất huy động kỳ hạn trên 12 tháng tại các nhà băng vừa và nhỏ hiện vẫn đang là 7 - 7,5%/năm, chênh lệch các ngân hàng thu về chỉ còn khoảng quanh 2,5%/năm. Khoảng chênh lệch lãi suất này đã giảm nhiều so với các đợt phát hành trái khoán hồi cuối năm 2012, đầu năm 2013, khi mức lãi suất chênh lệch mà ngân hàng được hưởng từ một vụ đầu tư trái phiếu doanh nghiệp lên tới 3 - 4%/năm. Trong khi đó, Vinacomin dù doanh thu vẫn tăng trưởng hàng năm, nhưng lợi nhuận của Tập đoàn lại giảm đều đặn qua các năm. Trong khi đó, các hệ số nợ ngày càng cao, đến mức Tập đoàn đã vi phạm cam kết với các chủ nợ cũ và liên tiếp bị đặt vào nguy cơ bị hạ mức xếp hạng tín nhiệm. Việc các nhà băng đổ xô vào các đợt phát hành trái khoán, bất chấp lợi nhuận đem về ngày càng thấp, vẫn nối đề đạt tình trạng khó kiếm khách hàng cho vay trong Diet muoi ngành này. Cách đây không lâu, các ngân hàng thậm chí vẫn đổ tiền vào mua trái khoán Chính phủ ngay cả khi lãi suất thu chi tiết về thấp hơn lãi suất huy động. Phân nửa khối lượng trong đợt phát hành có tổng trị giá 3.000 tỷ đồng của Vinacomin này lại do các ngân hàng vừa và nhỏ mua, theo một số nguồn tin can hệ đến đợt phát hành. Trong khi các đợt phát hành năm 2013 và 2012 của Vinacomin, khi lãi suất vẫn đang cao và biên lợi nhuận vẫn lớn, lại cốt được các nhà băng lớn mua. Đợt phát hành đầu năm 2013 với biên lãi suất 3,6%/năm đã được Vietinbank mua thảy 2.500 tỷ đồng, theo một nguồn tin liên hệ đến vụ phát hành. Đợt phát hành cuối năm 2013 với biên lãi suất 3,3%/năm, khối lượng 5.000 tỷ đồng được Vietcombank và một ngân hàng quốc gia nắm cổ phần chi phối khác mua chính, theo các nguồn tin liên hệ. Nhìn chung, các ngân hàng vẫn đấu tỏ ra thận trọng với trái phiếu, đặc biệt đối với các lĩnh vực rủi ro như bất động sản. Cách đây một tháng, CTCP Đầu tư phát triển xây dựng (DIG) phát hành 1.000 tỷ đồng trái phiếu cho HDBank, với biên lãi suất 4%/năm, theo thưa của CTCK HSC. Biên lãi suất này gần như chơi giảm so với các vụ phát hành hao hao hồi cuối năm 2013. Lãi suất cho kỳ tính sổ trước hết là 12%/năm. Cũng theo HSC, DIG sẽ dùng 500 tỷ đồng để trả các khoản nợ đến hạn, trong đó, có một khoản 350 tỷ đồng trái phiếu đã phát hành cách đây 3 năm, với lãi suất lên đến 19,5%/năm và biên lãi suất lên tới 5,5%/năm. Trước đó, HDBank cũng cho Hoàng Anh Gia Lai vay nợ 650 tỷ đồng qua trái khoán với mục đích tái cơ cấu một số khoản nợ, biên lãi suất vẫn bị tính rất cao lên tới 6%/năm, mức biên cao nhất trong gần 20 đợt phát hành trong 1 năm trở lại đây của các doanh nghiệp lớn, thậm chí cao hơn cả mức biên lãi suất hồi năm 2012 của chính Hoàng Anh Gia Lai. Thời gian gần đây, có một số đợt phát hành không thành công. Gần đây nhất, Ocean Group đã hủy đợt phát hành sau 3 tháng khởi động vào đầu tháng 4. Đáp ĐTCK, Ocean Group cho biết, sau khi phân tích tình hình thị trường chưa khả quan, Công ty đã quyết định ngừng phát hành. Khi đó, Ocean Group dự kiến phát hành 980 tỷ đồng trái phiếu với lãi suất chỉ 9%/năm cho kỳ thanh toán trước tiên và biên độ 2%/năm cho các kỳ tính sổ tiếp theo, trái khoán không tài sản bảo đảm. Hải Linh